Koncertna sezona 16-17

Jovan Bandur

       Jovan Bandur (1899-1956) je rođen u Javnici, na Baniji, kraj Dvora na Uni. Prvi učitelj muzike bio mu je otac, učitelj koji je svirao harmonijum. Kao dečak pevao je u školskom i crkvenom horu. Gimnaziju je započeo u Sremskim Karlovcima, a završio je u Vinkovcima, gde je osnovao i vodio školski hor. Posle gimnazije upisuje studije muzike u Pragu, ali posle godinu dana iz materijalnih razloga napušta Prag i prihvata mesto korepetitora u Srpskom narodnom pozorištu u Novom Sadu.
 Jovan Bandur

      Posle dve godine, 1922. dolazi u Pančevo, na mesto dirigenta Prvog srpskog crkvenog pevačkog društva. Zahvaljujući stipendiji Društva, Bandur nastavlja studije u Beču i Pragu, gde će diplomirati 1926. godine. Iščekivanja pančevačkih mecena su se pokazala opravdanim, jer je mladi dirigent uspešno nastavio tradiciju horskog pevanja u Pančevu. Pored rada sa horom Srpskog crkvenog pevačkog društva, predaje i muziku u pančevačkoj Gimnaziji, gde takođe uspešno vodi hor – dve prve nagrade na takmičenju srednjoškolskih horova u Beogradu. Bandur je bio inovator u radu sa horovima u pogledu izbora repertoara duhovne i svetovne muzike, izvodio je i operete, te je bio i organizator brojnih koncerata i prigodnih priredbi. Njegove sposobnosti i ambicije zahtevale su šire područje delatnosti i afirmacije. Zato 1931. godine prelazi u Beograd, gde postaje korepetitor, a zatim dirigent i direktor u beogradskoj Operi. Godine 1937. postaje prvi administrativni direktor Muzičke akademije u Beogradu. Zajedno sa prvim rektorom Kostom Manojlovićem postepeno uvodi u život ovo najviše muzičko učilište u Srbiji. Na ovom mestu deluje do rata i kroz teške godine okupacije. Uporedno vodi Akademsko pevačko društvo Obilić, sa kojim pred beogradskom publikom prvi izvodi kapitalna dela XX veka: Stravinskog, Janačeka, Šumanovskog, kao i jedno od najznačajnijih vokalno-simfonijskih dela jugoslovenske muzike – Simfoniju orijenta Josipa Slavenskog. Iz tog perioda datiraju neke njegove kompozicije za hor i solo glas, ali njegov kompozitorski rad još uvek je u senci reproduktivne umetnosti. Komponovanju će se prepustiti kada ga teška bolest bude otrgla od javnog života. Ostajući veran svom postmodernističkom afinitetu, Bandur piše Madrigale, inspirisan folkolorom srpskog, bosanskog, makedonskog, crnogorskog i dubrovačkog porekla. Pravi manifest posleratnog rodoljublja on će ispisati trilogijom kantata: Poema 1941 (inspirisana pesmom Desanke Maksimović Na grobu streljanih đaka), Jugosolvenska partizanska raposdija (velika vokalno-simfonijska rukovet pesama iz NOB-a i Raspeva se zemlja (na tekst Gvida Tartalje). Ostala dela: Simfonija u C-duru, Koncert za violinu i orkestar, Gudački kvartet, dvanaest klavirskih kompozicija za decu, scenska muzika za Nečistu krv Bore Stankovića i dr. Umereno moderan, Bandur je svojim delima ostvario jedinstvo izraza i klasične forme.

  Festival   Youth    FacebookYouTube